COVID-19, İnfluenza ve Soğuk Algınlığı Arasındaki Kargaşa

Soğuk algınlığı ve gribin nasıl ayırt edildiği meselesi bu kış mevsiminde COVID-19 virüsü ile daha karmaşık bir hâl aldı. Her üç hastalık arasında pek çok benzerlik ve farklılık bulunuyor. Resmi verilere göre ülkemizde influenza ve soğuk algınlığı bu dönem yok denecek kadar azalmış durumda. Ancak tedbiri elden bırakmamalı, üç hastalık birbirine karışabilir. Enfeksiyon araştırmaları yapan Üniversitemiz öğretim üyesi Elif Doyuk Kartal hastalıklara ilişkin dikkat çekici açıklamalarda bulunuyor.  

Solunum yolu hastalıklarına dikkat!

ESOGÜ Haber’e açıklamada bulunan Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Elif Doyuk Kartal, COVID-19, grip (influenza) ve soğuk algınlığının virüslerle gelişen solunum yolları hastalıkları olduğunu belirterek kargaşa yaratan konu başlıklarına açıklama getiriyor:  “COVID-19, etkeni SARS-COV2 dediğimiz yeni bir koronavirüstür. Gribin etkeni influenza virüsüdür. Soğuk algınlığına da sayıları 200’ü aşan çeşitli virüsler neden olmaktadır. Soğuk algınlığı büyük oranda hafif seyirli bir tablodur. Influenza ve COVID-19 ise asemptomatik veya hafiften, şiddetli hastalığa ölüme uzanan geniş bir yelpazeye yayılır. Her üç hastalıkta da bulaşma; enfekte kişilerin virüs içeren solunum yolu damlacıkları ile direkt temas ya da enfekte kişilerin solunum sekresyonlarının bulaşmış olduğu elleri ile (tokalaşmak), çevresel yüzeylere dokunmak suretiyle gerçekleşir. Alınacak tedbirler her üçünde de benzerdir. Ancak mutlak korunma yolu aşıdır. Günümüzde gribe karşı koruma sağlayan bir aşı mevcuttur. COVID-19’a karşı aşı çalışmaları çok ileri bir düzeydedir. Soğuk algınlığı etkeni çok fazla virüs olduğundan aşısı ya da aşı çalışması bulunmamaktadır. Çok fazla etken olduğu için de yıl içinde birden fazla soğuk algınlığı geçirilebilir.”

SemptomlarCOVID-19Grip (influenza)Soğuk Algınlığı
AteşYaygınyaygınnadir
Kuru öksürükYaygınyaygınorta
Baş ağrısıBazenyaygınnadir
Burun akıntısıBazenyaygınbazen
Halsizlik, bitkinlikBazenyaygınbazen
Vücut ağrısıBazenyaygınyaygın
Boğaz ağrısıBazenbazenyaygın
Hapşırık, aksırıkYokyokyaygın
ishalNadirbazenyok
Nefes darlığıBazenyokyok

COVID-19 gribe göre çok daha ağır seyirli

Prof. Dr. Kartal grip ailesinin bu iki üyesinin kuluçka süresi, semptom aralığı ve şiddet yönünden farklılık gösterdiğini belirtiyor. Kuluçka süresi gripte daha kısa ve COVID-19’dan daha hızlı yayılıyor: “Hastalığın ilk 3-5 gününde bulaşma veya potansiyel olarak pre-semptomatik bulaşma (semptomlar ortaya çıkmadan önce virüsün bulaşması) grip için bulaşmanın başlıca itici gücüdür. Buna karşılık, COVID-19 da semptom başlangıcından 24-48 saat önce bulaştırabileceği öngörülmekle birlikte bulaşmanın başlıca etkenlerinden biri gibi görünmemektedir. İki virüsün semptom aralığı benzer olsa da, şiddetli hastalığı olan kısım farklı görünmektedir. COVID-19 için bugüne kadarki veriler enfeksiyonların % 80’inin hafif veya asemptomatik olduğunu, % 15’inin şiddetli enfeksiyon olduğunu, oksijen gerektirdiğini ve % 5’inin ventilasyon gerektiren kritik enfeksiyonlar olduğunu göstermektedir. Bu şiddetli ve kritik enfeksiyon fraksiyonları, influenza enfeksiyonu için gözlemlenenden daha yüksektir. COVID-19 için ölüm oranı, gripten, özellikle mevsimsel gripten daha yüksek görünmektedir.”

Grip aşısı her virüsten korumaz

Prof. Dr. Elif Doyuk Kartal, grip aşısının COVID-19’a çare olamayacağının altını çiziyor.  Her yıl geliştirilen grip aşısının sadece aşının içeriği olan influenza A ve B virüslerine karşı koruma sağladığını, aşılamanın mart ayının sonuna kadar gerçekleştirilebileceğini belirtiyor: “Hazırlanan aşı ile dolaşımda saptanan virüslerle antijenik benzerlik varsa aşı %50-80 korunma sağlayabilmektedir. Aşı yapıldıktan 2 hafta sonra koruma başlamakta ve grip virüsünün dolaşımda olduğu 6 ay süre ile koruyuculuk devam etmektedir. Ne aşı içeriği olmayan diğer influenza virüslerine, ne soğuk algınlığı virüslerine, ne de COVID-19’a karşı hiçbir koruma etkinliği yoktur. Grip aşısı; grip yanında, grip sonrası gelişme riski bulunan pnömokok (zatürre) dahil ikincil bakteriyel enfeksiyonların da bir ölçüde önlenmesini sağlamaktadır. İnfluenza aşısı 65 yaş üstü kişilere, immun sistemi baskılanmış olanlara, kronik hastalıkları bulunanlara, gebeliğin 2-3 trimestirinde influenza mevsiminde olacak gebelere ve aşırı şişman kişilere önerilmektedir. Keyfiyete bırakılmaksızın bu risk gruplarının mutlaka aşılanması sağlanmalıdır.”

Korunma yöntemleri ortak

Her üç hastalığın benzer belirtilere sahip olması korunma yöntemlerini ortak paydada birleştiriyor. Kalabalık ortamlardan uzak durulması, maske, mesafe ve temizlik kurallarına uyularak her üç hastalığa karşı koruma sağlanabileceğini belirten Prof. Dr. Kartal, önemli bir uyarıda bulunuyor: “Mevsim itibarı ile solunum yolu hastalıklarının birbiri ile karışma ihtimali bulunmaktadır. Öte yandan gerekli tedbirlere uyum ile tüm solunum yolu enfeksiyon etkenlerinden korunmak da mümkündür. Ayrıca risk grubunda olanlar grip aşısı ve pnömokok (zatürre) aşısı ile grip ve pnömokok enfeksiyonlarına karşı korunabilirler. Bu yöntemle en azından aşısı olan etkenleri bertaraf ederek vücudun birden fazla solunum yolu etkeni ile mücadele etmek zorunda kalınmasının önüne geçilmiş olunur. Ayrıca bu hastalıkların tanı kargaşası önlenebilir ve klinik yaklaşım, hastane hizmeti süreçleri bir ölçüde daha kolaylaşabilir.”

Elif Doyuk Kartal, Tıpta uzmanlığını 1998 yılında ESOGÜ Dahili Tıp Bilimleri Bölümünde tamamladı. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı’nda öğretim üyesi olarak çalışan Prof. Dr. Kartal’ın toplam atıf sayısı (WOS):114 h-indeksi (WOS):6’dır.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s